Toekomst

Een nieuwe toekomst voor de Paterssitebeeld_paterssite_0

De Paterskerk met aanpalende gebouwen was decennialang een draaischijf van het gemeenschapsleven in onze stad. Dat zal in de toekomst niet anders zijn. Met het masterplan als basis begint de bekende site in de Truweelstraat aan een nieuw leven.

 

Paterssite

De Paterssite ligt in de Elisabethwijk en bestaat uit de H. Hartkerk, het klooster met tuin, de zaal Famila en een parking. De totale oppervlakte van de site bedraagt 6.230 m². Op 1 juli 2014 werd de kerk onttrokken aan de eredienst. De stad kocht de Paterssite in 2014 met middelen van het federaal grootstedenbeleid.

 

Samen met de buurt

In samenspraak met de buurtbewoners en de gebruikers van de huidige infrastructuur werd een masterplan voorbereid voor de Paterssite. Het denkproces met de buurt leidde tot waardevolle suggesties. Zo werd voorgesteld om de kerkruimte in te richten als een polyvalente, flexibele zaal afgestemd op het verenigingsleven en de buurt. Er werd ook aangegeven dat er nood was aan een rustige buurttuin.

 

Principes van het masterplan

Het masterplan, dat in maart 2016 door de gemeenteraad werd goedgekeurd, vertrekt vanuit een appreciatie voor het verleden van de Paterssite en bewaart het historisch karakter van de site. De basisprincipes van het kloosterleven namelijk collectiviteit, zelfvoorziening, openheid en spaarzaamheid worden ruimtelijk en architecturaal vertaald in een hedendaags en duurzaam samenlevingsproject.

 

Woonfunctie

De H. Hartkerk uit 1926 en de kloostermuur worden bewaard en gerenoveerd. Het vroegere klooster en zaal Familia worden afgebroken. Deze gebouwen worden vervangen door twee nieuwe woonvleugels voor een 40-tal woongelegenheden. De woningen worden in een U-vorm rond een besloten binnenhof geschikt. Er komt een ondergrondse parking waardoor de bestaande kloostertuin kan uitgebreid en omgevormd worden naar een publieke tuin voor de buurt en de stad. Eén derde van de woningen is voorbehouden voor sociale woningbouw. Een ander deel is voorzien voor een collectieve woonvorm. In een derde deel komt er een mix van kangoeroewoningen, appartementen, duplexen en maisonettes. Dit sluit aan bij het verleden van de site. Kloosters waren de eerste vormen van collectief wonen.

 

Doorwaadbaar en uitnodigend

Er komt een rondgaande gaanderij die wordt ingezet als verbinding tussen de verschillende onderdelen zoals de kerk als gemeenschapsruimte en de beide woonvleugels. Ondanks de ommuring wordt de site een open enclave en een nieuwe schakel in het langzaam verkeersnetwerk in de stad. Er worden vier doorsteken voorzien. Zo zal een oude doorgang in de kloostermuur aan de Truweelstraat opnieuw opengemaakt worden. Het kerkgebouw komt los van de woonvleugel, waardoor er een nieuwe doorgang komt aan de Leopold II- laan. Door de site maximaal doorwaadbaar te maken wordt de buurt uitgenodigd om de publieke tuin te gebruiken.

 

Gemeenschapsruimte

Het was een uitdrukkelijke voorwaarde bij de verkoop dat de stad aan de verenigingen van de wijk de nodige infrastructuur zou ter beschikking stellen voor hun activiteiten. Het programma dat zich nu in zaal Familia bevindt kan integraal overgeplaatst worden naar de kerk. De nieuwe gemeenschapszaal heeft een directe relatie met de kloostertuin. Door bijv. in de oude biechtstoelen ramen en deuren te maken kan men vanuit de kerk de tuin zien. In het koor van het kerk wordt een café voorzien met zicht op de Leopold II-laan.

 

Duurzaam

De basisprincipes van het kloosterleven worden ook vertaald om tot een maximaal duurzaam project te komen. Zo zal de ecologische voetafdruk en de energetische impact van de 40 woongelegenheden minimaal zijn. De energievraag wordt beperkt door passiefbouw en door gebruik van energiezuinige huishoudelijke toestellen te promoten. De resterende energievraag wordt aangevuld via zonnepanelen. Er wordt onderzocht of een collectief warmtesysteem kan geïnstalleerd worden. Drinkwater wordt op de site enkel gebruikt om te drinken. Regenwater wordt opgevangen en na filtering gebruikt voor douche, bad en vaatwas.

Niet elke bewoner heeft een grasmachine nodig. Een gemeenschappelijk materiaalhok waar bewoners bijv een boormachine kunnen ontlenen behoort tot de mogelijkheden. Afbraakmateriaal van het klooster zal gebruikt worden voor aanleg van de tuin. Bouwpuin is rijk aan mineralen en een perfecte voedingsbodem voor droogte- en kalkminnende plantensoorten. Bemesting is niet nodig en het onderhoud van dergelijke tuin is beperkt tot één maaibeurt per jaar. Andere materialen zoals houten balken of deuren kunnen gebruikt worden voor de inrichting van de tuin. De tuin wordt getransformeerd tot buurttuin met plaats voor kleinschalige groenten- en fruitteelt.

 

Planning

De herontwikkeling van de site start in de eerste helft van 2017 met de renovatie van de H. Hartkerk. Nadat de kerk is omgevormd naar gemeenschapszaal kan zaal Familia verhuizen en kan de rest van de ontwikkeling van de site starten. In afwachting van de definitieve renovatie van de site werd de kloostertuin in 2015 al opgeruimd en opengesteld als buurttuin.

De integrale versie van het masterplan voor de Paterssite vindt u op www.sint-niklaas.be